Nhà nghiên cứu Patrick Seale trong bài viết đăng trên tạp chí Jeune Afrique ngày 15/2 đề cập đến động cơ thực sự của Mỹ trong cuộc chiến chống Iraq và những hậu quả của nó. Bài báo viết: Lần đầu tiên kể từ sau cuộc can thiệp ở Suez năm 1956 với mục tiêu lật đổ Gamal Abdel Nasser, một nước lớn thuộc cộng đồng Arập đang đứng trước hoạ xâm lăng của quân đội một nước phương Tây. Ở thời kỳ trước, Tổng thống Mỹ Dwight Eisenhower gây sức ép buộc Anh, Pháp và Israel rút khỏi lãnh thổ Ai Cập. Lần này, kẻ xâm lược là siêu cường duy nhất trên thế giới hiện nay (Mỹ). Giờ đây ai có thể ngăn chặn sự hiếu chiến của đế quốc Mỹ? Không phải là Liên Hợp Quốc, châu Âu, Nga thời hậu cộng sản, hay thế giới Arập. Cũng chẳng phải quyền lực của luật pháp quốc tế.

Lịch sử hẳn sẽ chỉ ra rằng "Nguồn gốc của mọi cuộc chiến" không phải là cuộc chiến vùng Vịnh (lần thứ nhất), mà sau đó lực lượng quân đội của Saddam Hussein bị đẩy khỏi Kuwait, mà chính là cuộc chiến sắp tới chống Iraq. Sự khác biệt lớn giữa năm 1991 và năm 2003, ở lần này, nó sẽ diễn ra từ đầu đến cuối trên đất Iraq. Đó sẽ là một cuộc chiến tranh của sự tồn vong.

Các nhà lãnh đạo Mỹ không giấu giếm mục tiêu của họ: "tái tạo" hoàn toàn lại Iraq trên các cơ sở "dân chủ". Vấn đề còn lại là xem xem mục tiêu đó có trở thành hiện thực không, hay chỉ là sự tuyên truyền để lấy cớ cho cuộc xâm lược. Những điều Washington đang chuẩn bị không gì khác ngoài việc triệt tiêu chính quyền Iraq, ám sát hay bắt giữ ban lãnh đạo nước này, chiếm đóng toàn bộ nước này trong một số năm nhất định, phá huỷ bộ máy của Đảng Baath, giải giáp đại bộ phận quân đội Iraq và cuối cùng là tiêu diệt các đơn vị ưu tú (Đội cận vệ Cộng hoà) và các cơ quan an ninh: Đjiha el-Amn el-Khas (Cơ quan an ninh đặc biệt) và Himayat el-Rals (Đơn vị bảo vệ Tổng thống).

Diễn văn của Ngoại trưởng Mỹ Colin Powell đọc ngày 5/2 khiến không ai nghi ngờ về những ý định của Mỹ. Ông ta đã tố cáo cái gọi là "chính sách che giấu và lừa dối" mà Iraq áp dụng từ 12 năm nay. Mặc dù được dàn dựng kỹ và được hỗ trợ bởi quyền lực, nhưng diễn văn này không mấy thuyết phục. Ví như sự yếu ớt của việc chứng minh có sự tồn tại mối liên hệ giữa Iraq và Al-Qaeda, do chi nhánh của Al Qaeda được nêu ra lại nằm ở một khu vực của người Kurk, phía Bắc Iraq và đứng ngoài sự kiểm soát của Baghdad.

Những bằng chứng do ông Colin Powell nêu ra hoàn toàn không được kiểm nghiệm. Đa số cử toạ muốn rằng các thanh sát viên Liên Hợp Quốc cần được phép điều tra cụ thể hơn về chứng cứ. Đặc biệt là Pháp đã đề nghị thành lập một chế độ thanh sát được tăng cường. Sau hồi lâu cố thử ngăn chặn các nhân vật diều hâu Mỹ áp dụng sức mạnh thô bạo, giờ đây ông Powell lại đứng về phía họ. Richard Perle, một trong những nhân vật cứng rắn nhất trong chính quyền của Đảng Cộng hoà, đã tuyên bố ngày 4/2: "Iraq sẽ được Mỹ và tất cả những ai muốn liên minh với Mỹ, giải phóng với hoặc không cần có sự chấp thuận của Liên Hợp Quốc hay một tổ chức nào khác". Không còn gì phải nói rõ hơn.

Trong Chiến tranh thế giới lần thứ nhất, khi Anh xâm chiếm 3 tỉnh Ottoman hình thành nên lãnh thổ Iraq bây giờ, mục tiêu của họ rõ ràng là bảo vệ những lợi ích của Anh tại khu vực này. Cũng như vậy, động cơ chủ yếu của cuộc chiến sắp tới là bảo vệ những lợi ích của Mỹ và Israel. Ngoài những lời biện minh, những nguyên cớ, những bài diễn văn về "nền dân chủ" và về các loại vũ khí huỷ diệt hàng loạt, nguyên nhân cơ bản của cuộc xung đột giữa Mỹ và Iraq năm 1991 cũng như năm 2003 là việc Saddam Hussein được coi là mối đe doạ "trật tự" Mỹ ở vùng Vịnh và nền an ninh Israel. Chính vì vậy, những nhà bảo thủ mới và giới ủng hộ Israel tại Washington muốn bằng mọi giá thanh toán ông ta. Một Iraq dưới sự kiểm soát sẽ tạo nền tảng chính trị và quân sự tuyệt vời cho phép Mỹ mở rộng quyền lực từ vùng Vịnh tới khu vực Caspi./.

Ngày 19/2, tại New York, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã kết thúc cuộc thảo luận công khai kéo dài 2 ngày về Iraq. Hầu hết các nước đã phản đối việc Mỹ thúc ép Liên Hợp Quốc giải giáp Iraq bằng vũ lực nhưng cũng kêu gọi Baghdad làm nhiều hơn nữa để tránh chiến tranh. Cuộc thảo luận được tổ chức theo yêu cầu của các nước Không liên kết nhằm cho phép các nước không là thành viên Hội đồng Bảo an có cơ hội bày tỏ quan điểm đối với bản báo cáo ngày 14/2 của trưởng đoàn thanh sát vũ khí Liên Hợp Quốc.

Phát biểu tại cuộc thảo luận, Phó trưởng đoàn đại diện Việt Nam tại Liên Hợp Quốc Ngô Đức Thắng nêu rõ, quan điểm của Việt Nam là phải tính đến tất cả các biện pháp hoà bình để tìm ra một giải pháp chính trị cho vấn đề Iraq phù hợp Hiến chương Liên Hợp Quốc và luật pháp quốc tế. Ông Ngô Đức Thắng cho biết, Việt Nam chủ trương một giải pháp hoà bình thay cho một hành động quân sự vì Việt Nam hiểu rất rõ những hậu quả của cuộc chiến tranh, đặc biệt về những đau khổ không kể xiết, sự phá hoại về vật chất gây ra cho dân thường của các bên liên quan và tác động nhiều mặt của nó đến khu vực và thế giới nói chung.

Người phát ngôn Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc ngày 19/2 dẫn lời ông Kofi Annan cho biết các thanh sát viên Liên Hợp Quốc sẽ tiếp tục công việc của họ ở Iraq cho tới khi Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thông qua một nghị quyết khác về vấn đề này. Ông Annan nêu rõ, các thanh sát viên sẽ tiếp tục công việc cho tới khi Hội đồng Bảo an xác định có sự vi phạm nghiêm trọng các nghị quyết của Liên Hợp Quốc và những hậu quả của nó, đồng thời khẳng định ngừng hoạt động thanh sát.

Trong khi đó, chính quyền Mỹ vẫn ráo riết chuẩn bị một cuộc chiến chống lại Iraq. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Donald Rumsfeld ngày 19/2 đã đưa ra 3 kịch bản cho cuộc chiến này trong đó nhấn mạnh yêu cầu Tổng thống Saddam Hussein rời Iraq. Cùng ngày, tờ "Tiêu chuẩn buổi chiều" (Anh) đưa tin các quan chức chóp bu của Bộ Quốc phòng Mỹ đang soạn thảo các kế hoạch bí mật sản xuất vũ khí hạt nhân thế hệ mới, bao gồm những đầu đạn "hạt nhân mini" có thể sử dụng tiện lợi hơn những đầu đạn hạt nhân lớn và có tác dụng đánh chặn hiệu quả hơn.

Cũng trong ngày 19/2, nhiều tờ báo lớn đã đưa ra dự đoán ngày mở đầu cuộc chiến tranh Iraq. Tờ Chosun llbo (Hàn Quốc) dự đoán Liên quân Mỹ - Anh chọn ngày 3/3 là ngày khai chiến vì ngày này chưa có trăng mới, các phương tiện chiến tranh hiện đại phát huy 100% ưu thế. Tờ "Thời báo tài chính" (Anh) phân tích khoảng thời gian khai chiến thuận lợi cho Liên quân Mỹ - Anh là từ 28/2 đến 6/3. Và theo nhận định của các chuyên gia quân sự Mỹ - Anh, có nhiều khả năng các cuộc ném bom sẽ bắt đầu trong tuần đầu tháng 3. Các dự đoán dựa trên cơ sở Liên quân Mỹ - Anh đặt tiêu chuẩn bắt đầu chiến tranh là đêm hầu như không có trăng và khí hậu còn mát mẻ, thuận tiện cho các binh sỹ Mỹ.

Trong khi đó, Hãng CNN (Mỹ) ngày 19/2 đưa tin một nhóm những người phản đối chiến tranh từ London đã tới Baghdad tham gia nhóm tình nguyện viên làm "lá chắn sống" trong trường hợp Mỹ tấn công Iraq. Hành động này được một nhà tổ chức miêu tả như là cách buộc Mỹ và Anh phải "cân nhắc kỹ lưỡng" khi tấn công Iraq./.